Wat gebeurt er met een auto bij overlijden?
Wanneer iemand overlijdt, gaat zijn of haar vermogen automatisch over naar de erfgenamen. Dit geldt voor banktegoeden, onroerend goed — maar ook voor roerende zaken zoals een auto. Juridisch gezien gaat het eigendom van het voertuig op het moment van overlijden direct over naar de erfgenamen, ook al staat het kenteken op dat moment nog op naam van de overledene in het RDW-register.
Het RDW-kentekenregister wordt echter niet automatisch bijgewerkt bij een overlijden. De tenaamstelling — de formele registratie van de eigenaar bij de RDW — blijft op naam van de overledene staan totdat een erfgenaam actief een wijziging aanvraagt. Dit onderscheid tussen juridisch eigendom en de RDW-registratie is belangrijk om te begrijpen, want het heeft gevolgen voor de verzekering, de belasting en het dagelijks gebruik van het voertuig.
De procedure die u doorloopt bij het erven van een auto maakt deel uit van de nalatenschapsprocedure: het geheel van juridische en administratieve stappen dat volgt op een overlijden. Een notaris speelt hierbij vaak een centrale rol, met name bij het opstellen van de verklaring van erfrecht die nodig is om de auto officieel op uw naam te zetten.
Welke documenten heeft u nodig bij het erven van een auto?
Om een geërfde auto op uw naam te zetten bij de RDW, heeft u een aantal documenten nodig. Welke documenten precies vereist zijn, hangt af van de situatie — met name of er een notariële verklaring van erfrecht aanwezig is of niet.
- Verklaring van erfrecht — Een notarieel document dat aantoont wie de erfgenamen zijn en wat hun rechten zijn. Dit is het meest gebruikte bewijs bij een tenaamstelling na overlijden.
- Kentekenbewijs van de overledene — Het originele kentekencard (deel 1B) van de auto. Dit heeft u nodig voor de administratieve verwerking bij de RDW.
- Geldig identiteitsbewijs van de erfgenaam — Een kopie van uw paspoort of identiteitskaart om uw identiteit te bevestigen.
- Testament (indien aanwezig) — Als er een testament is, toont dit aan wie er recht heeft op (welk deel van) de nalatenschap. De notaris maakt gebruik van het testament bij het opstellen van de verklaring van erfrecht.
Verklaring van erfrecht versus onderhandse verklaring: wanneer volstaat welke?
Een notariële verklaring van erfrecht is een officieel document opgesteld door de notaris. Het bewijst wie de wettelijke erfgenamen zijn. Dit is vereist bij complexe nalatenschappen, meerdere erfgenamen, een testament of een voertuig met een hoge waarde.
Een onderhandse verklaring (ook wel: eigen verklaring van erfgenamen) volstaat in sommige gevallen bij een eenvoudige nalatenschap waarbij er slechts één erfgenaam is en er geen testament aanwezig is — bijvoorbeeld bij een nalatenschap van een alleenstaande ouder waarbij een enig kind de erfgenaam is. De RDW beoordeelt per geval of een onderhandse verklaring wordt geaccepteerd. In de meeste gevallen is een notariële verklaring vereist.
Stap-voor-stap: auto op uw naam zetten na erfenis
De tenaamstelling van een geërfde auto verloopt in vier stappen. Hieronder leest u precies wat u wanneer moet doen.
Verklaring van erfrecht ophalen bij de notaris
Neem zo snel mogelijk contact op met een notaris om een verklaring van erfrecht op te laten stellen. De notaris vraagt de gegevens op bij het Centraal Testamentenregister (CTR) om te controleren of er een testament is. De verklaring kost doorgaans tussen de €200 en €500 en is het officiële bewijs dat u erfgenaam bent.
Tenaamstellingscode aanvragen via Kenteken Administratie
Om de auto op uw naam te zetten bij de RDW heeft u een tenaamstellingscode nodig. Als de kentekencard van de overledene beschikbaar is, staat de oude code erop — maar die is na het overlijden niet meer geldig voor een nieuwe tenaamstelling. Via Kenteken Administratie vraagt u zonder DigiD de benodigde documentatie en tenaamstelling aan. Wij regelen de aanvraag bij de RDW namens u.
Overschrijving via de RDW-website of via ons
De formele tenaamstelling verloopt via de RDW. U kunt dit zelf doen via de RDW-website met DigiD, of u laat ons dit regelen. Bij het erven van een auto zijn er specifieke formulieren en verklaringen die meegezonden moeten worden. Wij begeleiden u door dit proces en zorgen dat alles correct wordt ingediend.
Verzekering aanpassen
Zodra de auto op uw naam staat, dient u de verzekering aan te passen of een nieuwe autoverzekering af te sluiten. De WA-verzekering van de overledene vervalt namelijk zodra u de auto op uw naam zet. Informeer uw verzekeringsmaatschappij tijdig en controleer of de auto gedurende de overgangsperiode (vóór de tenaamstelling) gedekt is onder de bestaande polis.
Geen DigiD? Geen probleem.
Kenteken Administratie regelt de tenaamstelling na erfenis volledig namens u — zonder dat u een DigiD nodig heeft, zonder gedoe met de RDW-website. Vaste prijs van € 39,95, dezelfde dag ingediend, en binnen 3–4 werkdagen ontvangt u de bevestiging per post.
Hoe lang mag de auto op naam van de overledene blijven staan?
Veel mensen vragen zich af of er een wettelijke termijn geldt voor het omzetten van de tenaamstelling na een overlijden. Het antwoord is: er bestaat geen harde wettelijke termijn. De RDW stelt geen maximale periode vast waarbinnen u de auto op uw naam moet zetten.
Toch is het praktisch en verstandig om de tenaamstelling binnen 6 weken na het overlijden te regelen. De voornaamste reden hiervoor is de verzekering: de WA-verzekering van de overledene loopt weliswaar door, maar verzekeringsmaatschappijen kunnen de polis beëindigen na het overlijden van de verzekeringnemer — doorgaans na 30 tot 60 dagen. Rijdt u na die periode in de auto zonder geldige verzekering, dan bent u persoonlijk aansprakelijk voor schade.
Daarnaast loopt de wegenbelasting (motorrijtuigenbelasting) door op naam van de overledene. Het is mogelijk om de wegenbelasting terug te vragen voor de periode na het overlijden, maar dit vereist een schriftelijk verzoek bij de Belastingdienst. Hoe eerder u de auto op uw naam zet of de auto schorst, hoe eenvoudiger de administratieve afwikkeling.
Rijdt u al in de geërfde auto?
Totdat de auto op uw naam staat, rijdt u juridisch gezien in een voertuig dat op naam van de overledene is geregistreerd. Bij een verkeerscontrole of een ongeluk kan dit tot problemen leiden. Zet de auto zo snel mogelijk op uw naam — of schors het voertuig tijdelijk als u er voorlopig niet in rijdt.
Erfbelasting en de auto
Een geërfde auto telt mee bij de totale waarde van de nalatenschap waarover erfbelasting (successierecht) wordt berekend. Of u daadwerkelijk erfbelasting verschuldigd bent, hangt af van twee factoren: de totale waarde van de nalatenschap en uw relatie tot de overledene.
De Belastingdienst hanteert vrijstellingen per categorie erfgenaam:
- Partners — vrijstelling tot € 795.156 (2024)
- Kinderen en kleinkinderen — vrijstelling tot € 22.918 per persoon (2024)
- Overige erfgenamen — vrijstelling tot € 2.658 (2024)
De waarde van de auto wordt bepaald op basis van de dagwaarde (marktwaarde) op het moment van overlijden. Dit is de prijs die u voor de auto zou kunnen krijgen bij verkoop op de vrije markt op die datum. De RDW-cataloguswaarde of de oorspronkelijke aanschafprijs zijn niet relevant — het gaat om de actuele marktwaarde.
Bij luxe of klassieke voertuigen met een hoge waarde is het aan te raden een professioneel taxatierapport te laten opstellen. Dit biedt zekerheid bij een eventuele controle door de Belastingdienst en voorkomt dat u de waarde te hoog of te laag schat. Een te lage schatting kan later leiden tot naheffingen en boetes.
Wat als u de geërfde auto wilt verkopen?
Wilt u de geërfde auto niet zelf houden, maar verkopen? Dan geldt een belangrijke regel: u moet de auto eerst op uw naam zetten voordat u hem kunt verkopen. U kunt een voertuig dat niet op uw naam staat namelijk niet rechtsgeldig als eigenaar overdragen aan een derde partij.
De procedure is als volgt:
- Stap 1 — Zet de auto via de RDW op uw naam (zie de stap-voor-stap hierboven).
- Stap 2 — Zodra de tenaamstelling is afgerond, bent u officieel eigenaar en ontvangt u een kentekencard op uw naam met een nieuwe tenaamstellingscode.
- Stap 3 — U verkoopt de auto en geeft de tenaamstellingscode mee aan de koper, zodat hij of zij het voertuig op zijn naam kan zetten.
Het overslaan van de tussentijdse tenaamstelling op uw naam is wettelijk niet mogelijk. Zelfs als u de auto direct wilt doorverkopen, dient u eerst de tenaamstelling naar uw naam te regelen. Kenteken Administratie begeleidt u bij dit proces, ook als u de auto uiteindelijk wilt verkopen.
Auto erven zonder notariële verklaring van erfrecht
In sommige situaties heeft u geen volledige notariële verklaring van erfrecht, maar wilt u toch de auto op uw naam zetten. De RDW accepteert in bepaalde gevallen een onderhandse verklaring — een door de erfgenamen zelf opgesteld en ondertekend document.
Dit is alleen van toepassing wanneer:
- Er geen testament aanwezig is (er dus sprake is van wettelijke vererving)
- Er slechts één erfgenaam is, of alle erfgenamen het eens zijn over de verdeling
- De nalatenschap eenvoudig en overzichtelijk is
- Het voertuig een relatief lage waarde heeft
In de praktijk is de RDW terughoudend met het accepteren van onderhandse verklaringen bij tenaamstellingen na overlijden. In verreweg de meeste gevallen wordt een notariële verklaring van erfrecht vereist als bewijs. Het is verstandig om van tevoren contact op te nemen met Kenteken Administratie of de RDW om te checken wat in uw specifieke situatie volstaat — voordat u kosten maakt voor een notaris of een aanvraag indient.