Wat is de NAP (Nationale AutoPas)?
De Nationale AutoPas (NAP) is een Nederlandse database die de kilometerstand van personenwagens en bedrijfsvoertuigen bijhoudt. De database wordt beheerd door de stichting Nationale AutoPas en werkt nauw samen met de RDW. Bij elke APK-keuring is een erkend keuringsstation verplicht om de actuele kilometerstand te registreren in de NAP-database.
Naast APK-standen worden ook eigen verklaringen van verkopers, kentekenhistorie en kilometerregistraties van dealerwerkplaatsen opgenomen. Zo ontstaat een tijdlijn van gemeten kilometerstanden die als objectief referentiepunt dient voor potentiële kopers.
De NAP-database bevat gegevens van miljoenen Nederlandse voertuigen. Voor elke auto die ooit in Nederland gekeurd is, kunt u via een NAP-check controleren of de huidige opgegeven kilometerstand logisch aansluit bij eerdere metingen. Een groen vinkje betekent dat de stand consistent is; een rood kruis of vraagteken waarschuwt voor een mogelijke onregelmatigheid.
Hoe werkt de NAP-registratie in de praktijk?
Elk erkend APK-station is wettelijk verplicht de kilometerstand van elk gekeurd voertuig door te sturen naar de NAP-database. Dit gebeurt automatisch via het keuringsregistratiesysteem. Zo weet de database exact wanneer en bij welke stand een auto is gekeurd — ongeacht wat de eigenaar beweert.
Waarom is kilometerstand fraude zo gevaarlijk?
Tellerstandsfraude — ook wel "terugdraaien van de teller" of "clocking" genoemd — is een ernstige vorm van oplichting die elk jaar duizenden autokopers in Nederland treft. De gevolgen zijn ingrijpender dan veel mensen beseffen.
De echte kosten van tellerstandsfraude
- Motorschade: Een auto met 200.000 km vraagt om andere onderhoudsbeurten dan een met 80.000 km. Teruggedraaide tellers leiden tot uitgesteld onderhoud en plotseling motordefect.
- Hogere onderhoudskosten: Verborgen slijtage aan remmen, riemen, versnellingsbak en ophanging leidt tot onverwachte, dure reparaties kort na aankoop.
- Verkeerde waardebepaling: U betaalt een prijs die hoort bij een auto met lage kilometerstand, terwijl de werkelijke waarde aanzienlijk lager is.
- Veiligheidsproblemen: Verouderde onderdelen die hadden moeten worden vervangen, maar niet werden vervangen vanwege de (vervalste) lage kilometerstand, vormen een direct veiligheidsrisico.
Statistieken tonen aan dat bij gemiddeld 1 op de 5 gebruikte auto's de kilometerstand niet consistent is met de werkelijke rijhistorie. Een NAP-check is dan ook geen overbodige luxe — het is een basisvereiste voor elke verstandige autoaankoop.
Hoe werkt een NAP-check?
Een NAP-check werkt door alle geregistreerde APK-standen van een voertuig in chronologische volgorde te tonen. De logica is eenvoudig: de kilometerstand van een auto kan alleen maar stijgen — nooit dalen. Een gezond NAP-patroon toont een regelmatig oplopende lijn van kilometerstand door de jaren heen.
Wanneer u een NAP-check uitvoert, ziet u een overzicht van alle registratiemomenten met de bijbehorende datum en gemeten kilometerstand. U controleert of:
- De standen consequent stijgen zonder grote terugvallen
- De huidige opgegeven kilometerstand aansluit bij de meest recente NAP-registratie
- Er geen onverklaarbare gaten zitten in de keuringshistorie
- De gemiddelde jaarkilometrage realistisch is voor het type voertuig en gebruik
Een rode markering of afwijkende waarde in de NAP-check betekent dat de database een inconsistentie heeft geregistreerd. Dit is een ernstig waarschuwingssignaal dat u niet mag negeren bij de aankoop van een voertuig.
Gratis NAP-check doen: stap voor stap
Een basis NAP-check is volledig gratis en kunt u in minder dan een minuut uitvoeren. U heeft alleen het kentekennummer van de auto nodig.
Via de RDW (rdw.nl)
Ga naar de RDW-website
Navigeer naar rdw.nl en klik op "Voertuig" en daarna "Voertuig informatie opvragen". U kunt ook direct zoeken naar "OVI" (Openbaar Voertuig Informatiepunt) op de RDW-website.
Voer het kentekennummer in
Typ het Nederlandse kentekennummer van de auto in het zoekveld. U kunt het kenteken invoeren met of zonder streepjes, in hoofd- of kleine letters.
Bekijk de voertuiginformatie
De RDW toont basisinformatie over het voertuig, inclusief de NAP-status. U ziet of de kilometerstand als "logisch" of "niet logisch" is geregistreerd op basis van APK-keuringshistorie.
Controleer de kilometerstand-historie
Klik door naar de gedetailleerde kilometerstand-historie om alle geregistreerde APK-standen te bekijken. Let op grote sprongen of dalingen in de oplopende lijn.
Via onze gratis kentekencheck
Via onze website kunt u in één stap een gratis NAP-check uitvoeren. Voer het kentekennummer in op onze gratis rapport pagina en u ziet direct de NAP-status, APK-informatie en voertuighistorie — zonder registratie of inloggen.
Tip: controleer altijd voor de proefrit
Doe de NAP-check voor u naar de auto toe rijdt, niet pas erna. Als de check al een rode markering toont, bespaart u zich een onnodige rit en de bijbehorende teleurstelling. Voer ook altijd de kentekencheck uit via onze site voor de meest complete informatie.
Tekenen van kilometertellerstand fraude
Naast de digitale NAP-check zijn er ook fysieke aanwijzingen die kunnen duiden op tellerstandsfraude. Let op de volgende signalen bij uw bezoek aan de auto:
- Grote sprongen terug in de NAP-historie: Als de geregistreerde kilometerstand in een latere APK-keuring lager is dan in een eerdere, is dat een directe aanwijzing voor fraude.
- Slijtage die niet klopt: Versleten stuurwiel, versleten bestuurdersstoel, diep gesleten pedaalrubbers of een vervaagd dashboard passen niet bij een auto met een vermeend lage kilometerstand.
- Onderhoudsboekje ontbreekt of heeft gaten: Als het logboek of het onderhoudsboekje ontbreekt, of als er grote tijdperiodes niet zijn ingevuld, kan dit een teken zijn dat fraude wordt verborgen.
- Niet-originele kilometerstand op facturen: Garagefacturen voor onderhoud vermelden vaak de kilometerstand bij binnenkomst. Als deze niet overeenkomt met de opgegeven stand, is er iets mis.
- Opvallend lage vraagprijs: Een auto met een uitzonderlijk lage prijs voor de opgegeven leeftijd en kilometerstand kan erop wijzen dat de verkoper iets te verbergen heeft.
- Weigering om NAP-check toe te staan: Een betrouwbare verkoper heeft niets te verbergen. Als iemand bezwaar maakt tegen een NAP-check, is dat op zichzelf al een alarmsignaal.
Gratis vs. betaald NAP-rapport: wat is het verschil?
Een gratis NAP-check geeft u basisinformatie over de kilometerstand-consistentie. Een betaald rapport biedt aanzienlijk meer diepgang. Hieronder het verschil overzichtelijk weergegeven:
| Kenmerk | Gratis basis-check | Betaald uitgebreid rapport |
|---|---|---|
| NAP-status | Ja, groen/rood | Ja, inclusief alle historische standen |
| APK-datum en status | Beperkt | Volledig, inclusief keuringshistorie |
| Eigendomshistorie | Niet beschikbaar | Aantal eigenaren en provincies |
| Schadeverleden | Niet beschikbaar | Geregistreerde schademeldingen |
| WOK/diefstalmelding | Niet beschikbaar | Direct zichtbaar |
| Exportstatus | Niet beschikbaar | Ja, inclusief exportdatum |
| Kosten | Gratis | Betaald (zie dealer-rapport) |
Voor een aankoop van een paar duizend euro is het sterk aan te raden om te investeren in een uitgebreid rapport. De kosten van een rapport wegen niet op tegen de financiële schade die tellerstandsfraude of een verborgen schadeverleden kan veroorzaken.
NAP-check bij import: buitenlandse auto's
Een van de grootste valkuilen bij het kopen van een geïmporteerde auto is dat de Nationale AutoPas uitsluitend Nederlandse APK-keuringen registreert. Een voertuig dat jarenlang in Duitsland, België of een ander land heeft gereden, heeft geen NAP-historie in de Nederlandse database.
Dit betekent dat een NAP-check op een geïmporteerde auto een schoon of leeg resultaat kan tonen — niet omdat de auto betrouwbaar is, maar simpelweg omdat er nog geen Nederlandse registraties zijn. Dit maakt import-auto's een populair instrument voor tellerstandsfraude.
Hoe controleert u toch een geïmporteerde auto?
- CARFAX Europe: Een internationale voertuighistorie-database die registraties uit meerdere Europese landen combineert, inclusief Duitsland, Polen, Tsjechië en andere landen.
- AutoDNA: Vergelijkbare internationale database met rijke Europese dekking, met name sterk voor voertuigen uit Oost-Europa.
- Nationale database land van herkomst: Voor Duitse auto's kunt u ADAC raadplegen, voor Belgische auto's de Belgische voertuighistorie-databases.
- HU-rapport (Hauptuntersuchung): Het Duitse equivalent van de APK. Vraag de verkoper om alle HU-rapporten met bijbehorende kilometerstanden.
- Controleer onderhoudsboekje fysiek: Bij import-auto's is een volledig bijgehouden onderhoudsboekje met stempelafdrukken van erkende garages extra waardevol.
Wees extra voorzichtig met "onbekende" NAP-status
Als de NAP-check een "onbekende" of "geen registraties" status toont voor een auto die zichtbaar oud is of een hoge kilometerstand heeft, vraag dan altijd om aanvullend bewijs. Een auto die in Nederland is geregistreerd maar geen NAP-vermeldingen heeft, is statistisch gezien een verhoogd risico.
Wat doen als NAP-fraude ontdekt na aankoop?
Als u na de aankoop van een voertuig ontdekt dat de kilometerstand niet klopt, heeft u juridische rechten. Dit is een ernstige vorm van bedrog die valt onder de non-conformiteitsbepalingen van het Burgerlijk Wetboek.
Stap 1: Verzamel bewijs
Bewaar alle documenten die de fraude aantonen: de NAP-uitdraai, het koopcontract, correspondentie met de verkoper, eventuele advertentieteksten en garagerekeningen die afwijkende kilometerstanden vermelden. Des te meer bewijs, des te sterker uw juridische positie.
Stap 2: Stel de verkoper aansprakelijk
Stuur de verkoper een aangetekende brief (of e-mail met leesbevestiging) waarin u de fraude beschrijft, bewijzen bijvoegt en aangeeft dat u de koop wenst te ontbinden of schadevergoeding eist. Geef de verkoper een redelijke termijn (doorgaans 14 dagen) om te reageren.
Stap 3: Juridische stappen
Als de verkoper niet meewerkt, zijn de volgende opties beschikbaar:
- Consumentenbond: Biedt juridisch advies en bemiddeling bij geschillen met handelaren.
- Geschillencommissie Voertuigen: Laagdrempelige procedure voor geschillen met autohandelaren die zijn aangesloten.
- Kantonrechter: Voor vorderingen tot € 25.000 kunt u relatief eenvoudig en zonder advocaat naar de kantonrechter.
- Aangifte bij de politie: Tellerstandsfraude is strafbaar. Bij opzettelijke fraude kunt u ook aangifte doen.
De bewijslast ligt bij u als koper om aan te tonen dat de fraude bestond op het moment van verkoop. De NAP-uitdraai is hierbij uw sterkste bewijs. Let op: bij particuliere verkoop zijn uw rechten beperkter dan bij aankoop via een erkend autobedrijf.